Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçu


Türk Ceza Kanununun kamu sağlığının korunmasıyla ilgili hükümlerinden biri olan 194. maddesi, “sağlık için tehlikeli madde temini” suçunu düzenlemektedir. Bu düzenleme, toplumun hassas gruplarını oluşturan çocuklar, akıl hastaları ve uçucu maddeleri kötüye kullanabilecek bireylerin korunmasını amaçlar.

Bu maddeyle, belirtilen gruplara zarar verebilecek kimyasal veya biyolojik maddelerin sunulması veya temin edilmesi suç teşkil eder. Bu tip maddeler, kullanıldığında can sağlığını tehlikeye atabilecek etkilere sahiptir ve suç unsuru oluştururlar.

Sağlık için tehlikeli madde temini suçu, bireylerin sağlığını korumayı esas alır. Suçu işleyenler, kanunun öngördüğü 6 ay ile 1 yıl arasındaki hapis cezası yaptırımına çarptırılır. Bu yaptırımın temelinde, özellikle korunması gereken bireylerin sağlık ve güvenliğinin tehlikeye atmama sorumluluğu yatar.

Kanun koyucu, sağlığa zararlı madde temini suçunu caydırıcı bir tedbir olarak ele almakta ve bu şekilde kamu sağlığını tehlikeye atacak eylemlerden men etmeyi hedeflemektedir. Sağlık için tehlikeli madde temini, bu bağlamda sadece bir kişinin sağlığını değil, toplum sağlığını da ilgilendiren bir konudur ve ciddi bir suç kategorisi içinde değerlendirilmektedir.

Toplum sağlığı, her bireyin sahip olduğu ve korunması gereken temel bir haktır. 5237 sayılı TCK’nın 194. maddesi, bu hakkı koruma altına alarak, sağlık için tehlikeli madde teminine karşı ciddi yaptırımlar belirlemektedir. Sağlığa zararlı maddelerin özellikle savunmasız gruplara ulaştırılmasını engellemek ve toplum sağlığını korumak adına getirilen bu düzenleme, suçun önlenmesi ve farkındalığın artırılması açısından büyük öneme sahiptir.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunun Unsurları

Sağlık için tehlikeli maddelerin akıl hastalarına veya çocuklara verilmesi, Türk Ceza Kanunu’nda suç olarak kabul edilmiştir. Bu maddeler, kişinin sağlığını olumsuz etkileyebilecek veya bağımlılık yaratabilecek düzeydedir. Alkollü içki ve tütün mamülleri bu kategoriye örnek teşkil eder. Ayrıca, tiner gibi kimyasal maddeler de insan sağlığı için tehlikeli olduğu ve bağımlılık yapıcı nitelik taşıdığı için bu suçun kapsamında yer almaktadır.

Bunun yanı sıra, bağımlılık yapıcı etkisi bulunan uyuşturucu veya uyarıcı maddeler söz konusu olduğunda, bu suçla ilgili Türk Ceza Kanunu’nda yer alan özel hükümler – uyuşturucu ticareti ve uyuşturucu kullanımını kolaylaştırma gibi – devreye girecektir.

Suçun oluşumu için, bu maddelerin çocuklara veya akıl hastalarına sunulmuş olması yeterlidir. Bu suç kapsamında, teşebbüs eylemi de tıpkı tamamlanmış suç gibi işlem görür ve cezalandırılır. 

Özellikle, çocuklar ve akıl hastaları gibi korunmaya muhtaç bireylerin yanı sıra, reşit olsa bile akıl sağlığı yerinde olmayanlar veya uçucu madde kullanımı nedeniyle zarar görebilecek olan kişiler, bu suçun potansiyel mağdurlarındandır.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunda Soruşturma ve Kovuşturma Süreci

Sağlık için tehlikeli madde temini suçu kapsamında, soruşturmanın başlatılabilmesi için belli bir şikayet süresine ihtiyaç yoktur. Bu suç tipi için suç duyurusunda bulunma süresi tanımlanmamıştır ve vatandaşların bu suçları yetkililere bildirme zorunluluğu bulunmamaktadır.

Bu suç türüyle ilgili olarak başlatılan ceza davalarında, suçtan zarar gören kişinin şikayetten vazgeçmesi davanın düşmesini etkilemez. Başka bir deyişle, sağlık için tehlikeli madde temini suçu ile ilgili olarak başlatılan yasal işlemlerin şikayetçinin duruşundan bağımsız olarak devam ettiği anlamına gelir.

Sağlık için tehlikeli madde temini ile ilgili ceza davalarında, zamanaşımı sürelerine de dikkat etmek gereklidir. Bu süreler, suçun işlendiği tarihten itibaren başlar ve belirli bir süre sonunda davanın düşmesine neden olabilir. Ancak, belirtilen zamanaşımı süresi içinde kalındığı takdirde, suçun işlenmesinden bağımsız olarak soruşturma her zaman başlatılabilir ve yürütülebilir.

Soruşturma aşamasında, savcılık sağlık için tehlikeli madde temini suçu konusunda bir ön araştırma yapar. Eğer yeterli delil bulunursa kamu davası açılır. Ancak, birtakım koşullar altında, kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilebilir. Erteleme kararı, suçun daha az ciddi olduğu durumlarda veya suçun mağduru ile sanık arasında uzlaşmaya varılması gibi hususlarda uygulanabilir.

Kovuşturma aşamasında ise sağlık için tehlikeli madde temini suçlarına dair yargılama başlar. Asliye ceza mahkemesi, duruşmalarla delilleri inceler ve tanıkları dinler. Bu aşamada, suçun niteliğine ve gerekli şartlara bağlı olarak, basit yargılama usulü uygulanabilir. Basit yargılama usulü, genellikle daha az ceza gerektiren suçlarda ve hızlı yargılama gerektiren durumlarda tercih edilir. Bu usulde, yargılamanın daha hızlı ve etkili bir şekilde tamamlanması amaçlanır.

Sağlık için tehlikeli madde temini suçu, bireylerin ve toplumun sağlığını doğrudan etkileyen bir sorun olarak öncelikli ve ciddi bir şekilde ele alınmaktadır. Türk Ceza Kanunu’nda bu suçun cezai yaptırımları belirlenmiş ve suçun yargılanması için gerekli prosedürler tanımlanmıştır. Her aşamada adaletin sağlanması ve halk sağlığının korunması öncelikli hedef olup, suçun önlenmesi ve suçluların cezalandırılması adına mahkemeler tarafından sürdürülen süreçler büyük önem taşır.

Sağlık için Tehlikeli Madde Temini Suçu  Cezası

Sağlık için tehlikeli madde temini suçları giderek daha ciddi yaptırımlarla karşılanmaktadır. Herhangi bir kişinin özellikle çocuklara, akıl hastalarına veya uçucu madde bağımlılarına sağlık için tehlikeli maddeleri temin etmesi veya tüketimlerine izin vermesi büyük bir suç teşkil etmektedir.

Bu tür eylemlerde bulunan kişiler, sağlık için tehlike oluşturabilecek maddeleri sorumsuzca dağıtarak, toplumun en korunmasız bireylerini riske atmaktadırlar. Bu nedenle, yasalar bu tip davranışları caydırmak ve önlemek amacıyla belirli cezai yaptırımlar öngörmüştür.Bu suçu işleyen kişilere uygulanan ceza süresi altı aydan bir yıla kadar hapis cezasıdır.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunda Adli Para Cezası

Sağlık için tehlikeli madde temini, bireylerin sağlığını tehdit eden maddelerin sağlanması veya dağıtılması suçunu ifade etmektedir. Bu tür bir suçun işlenmesi durumunda, hukuk sistemimizce çeşitli yaptırımlar uygulanmaktadır. Hapis cezasının yanı sıra, özellikle suçun niteliği ve işleniş biçimine göre, adli para cezası da söz konusu olabilir.

Adli para cezası, genellikle mahkemeler tarafından verilen ve suçun mahiyetine bağlı olarak belirlenen bir miktar paranın ödenmesini gerektiren bir ceza türüdür. Sağlık için tehlikeli madde temini suçuna ilişkin olarak, hükmedilen hapis cezasının süresi eğer 1 yıl veya daha az ise, mahkeme tarafından adli para cezasına çevrilebilir. Bu durum, suçun ağırlığına ve somut olayın özelliklerine göre değişkenlik gösterebilmektedir.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunda Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması

Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması, yargılama sürecinde belirli koşullar altında sanığa verilen cezanın sonuçlarının ertelenmesi anlamına gelir. Bu, sanığın denetimli serbestlik sürecinde gözetim altında tutulduğu ve şartları yerine getirmesi durumunda cezanın iptal edilebilmesi demektir. Sağlık için tehlikeli madde temini gibi suçlarda, eğer hükmedilen ceza 2 yıl veya daha az bir hapis cezası ise, HAGB kararı verilmesi adalet sisteminde mümkündür.

Eğer sanık, denetim süresi içerisindeki şartlara uyarsa ve yeni bir suç işlemezse, sağlık için tehlikeli madde temini suçu nedeniyle hükmedilen cezanın üzerinden silinmesine karar verilir ve dava düşer. Bu da, topluma yeniden kazandırılması amaçlanan bireyler için önemli bir fırsat yaratır.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunda Erteleme

Sağlık için tehlikeli madde temini suçu, mahkemece verilen hapis cezalarının ertelenmesini mümkün kılan durumlar arasında yer alabilir. Eğer bu suç nedeniyle verilen hapis cezası 2 yıl veya daha az ise, mahkeme, infazın şartlı olarak gerçekleştirilmemesi yönünde karar verebilir.

Eğer bir kişi sağlık için tehlikeli madde temini suçundan yargılanıyor ve 2 yıl altında bir cezaya çarptırıldı ise, yasa gereği hapis cezasının ertelenmesi gündeme gelebilir. Bu durumda, suçlu kişi, belirlenen şartlar altında cezaevine girmekten muaf tutulabilir.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunda Şikayet Süresi

Sağlık için tehlikeli madde temini suçu, kişilerin sağlığını tehdit eden maddelerin sağlanması veya bulundurulması fiilidir. Bu suç türü, şikayet gerektirmeyen suçlar kategorisine dahil olduğundan, ilgili merciler tarafından kendiliğinden işlem başlatılabilir. Bu demektir ki sağlık için tehlikeli madde temini suçu, savcılık makamları tarafından, herhangi bir şikayet olmasa dahi re’sen soruşturulabilir.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunda Zamanaşımı

Sağlık için tehlikeli madde temini suçu söz konusu olduğunda, olağan dava zamanaşımı süresi 8 yıl olarak belirlenmiştir. Bu süre, suçun işlendiği tarih itibarıyla hesaplanmaktadır. Bu 8 yıllık süre zarfında suçun soruşturulması ve gerekli yargılamaların yapılması oldukça önemlidir. Eğer 8 yıllık zamanaşımı süresi geçer ve herhangi bir dava açılmamışsa veya açılan dava sonuçlandırılmamışsa, suç ile ilgili dava düşer. Bu durum, mağdurların adalet arayışının sekteye uğraması anlamına gelebilir.

Dava zamanaşımı süresinin dolması, soruşturmanın başlatılamayacağı veya devam ettirilemeyeceği anlamına gelir. Bu nedenle, sağlık için tehlikeli madde temini suçunun vakitlice ve dikkatle soruşturulması, suçluların adalete teslim edilmesi ve potansiyel kurbanların korunması gereklidir. Bu sürenin dolduğu durumlarda, ne yazık ki adli makamlar suçla ilgili işlem yapma hakkını kaybeder. Bu da, suçu işleyen kişilerin cezalandırılmaması ve mağdurların gerekli adaleti bulamaması olasılığını doğurur.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunda Uzlaşma

Sağlık için tehlikeli madde temini gibi ciddi ve kişinin sağlığını doğrudan tehlikeye atan eylemler, uzlaşmanın kapsamına girmez. Bu tür suçlar, kamu sağlığına yönelik olası tehditleri ve tehlikeleri göz önünde bulundurarak, daha detaylı bir hukuki süreci gerektirir. Bu süreç içerisinde, suçlanan şahsın cezai sorumluluğu ve suçun mağduruna karşı yükümlülükleri, yargı mercileri tarafından belirlenir.

Kamu sağlığını tehdit eden ve özellikle sağlık için tehlikeli madde temini konusunda uzlaşma, kabul edilebilir bir çözüm yöntemi olarak görülmez. Bu nedenle, bu tür bir eyleme karışmış bireyler, mahkeme kararlarına tabii tutularak, yasalara uygun bir şekilde yargılanacaklardır.

Kısacası, sağlık için tehlikeli madde temini suçunda uzlaşma mümkün değildir ve bu tür suçların soruşturması, gerekli yasal işleyiş dahilinde özenle yürütülmelidir. Bu tür davalarda sanık ve mağdur, avukatları veya diğer yasal temsilcileri aracılığıyla süreçleri yürütmek durumundadır.

Sağlık İçin Tehlikeli Madde Temini Suçunda Görevli Mahkeme

Sağlık için tehlikeli madde temini, toplumun sağlığını tehdit eden ciddi bir suçtur ve bu tür suçlarla ilgili yargılamalar asliye ceza mahkemeleri tarafından gerçekleştirilir. 

Yorum yapın

Ara WhatsApp